Kazananlar Kaybedenler ve K Tipi Toparlanma
Gerek yerel, gerekse de bölgesel ve uluslararası ölçekte birçok ekonomik kriz görüldü, yaşandı. 1929 büyük buhranı ile küresel ticaret hacmi büyük ölçüde daralmış, ABD başta olmak üzere Avrupa ve diğer birçok özellikle sanayileşmiş ülkede işsizlik ve yoksulluk yıkıcı sonuçlar doğurmuştu. En son 1997 Asya ve 2008 yılında yine ABD kaynaklı finans krizleri. Bizde ise ard arda gelen, bitmek bilmeyen ekonomik krizler.
Belki de sanayi devrimi ile başlayan süreçte, hakim ekonomik sistemin bir olmazsa olmazı idi ekonomik krizler. Kimi zaman şişirilen ve yaşamın ekonomik gerçekliğine uymayan varlıkların patlaması, kimi zamansa geniş halk kesimlerinden mutlu azınlığa kaynak transferi için bir oyun olarak kurgulanmakta krizler. Elbette hepsinin nihai olarak değişmez mağduru emeği ile geçinmeye çalışan kitleler olmuş, çözüm reçeteleri onlar üzerinden yazılmış ve dolayısı ile sonuçları hep onları vurmuştur.
“Hepimiz aynı gemideyiz.”
Kriz dönemlerinde, krizlerin ve krizden çıkışların sorumlusu olanların sıkça telaffuz ettikleri bir ifadedir “hepimiz aynı gemideyiz” ifadesi. Bu hem krizin sonuçlarına katlanmak zorunda kalan kitleleri biraz sakinleştirmek hem de krizin aşılması için onlardan biraz daha fedakarlık istemeye zemin hazırlamak için bir yöntem olarak kullanılmıştır.
K tipi toparlanma
Ekonomi otoriteleri ABD, İsrail, İran savaşının derin ekonomik sonuçları ve savaş sonrası için bugüne kadar tüm krizlerde ola gelen kriz sonrası toparlanmanın adını artık “K tipi toparlanma” olarak tanımlamaktalar.
Evet, bu savaş bir gün bitecek ve savaşın özellikle ekonomik tahribatı biraz zaman alsa da onarılacak diye düşünülmekte, düşündürülmekte. Maalesef tüm kesimler için bu kural işlemeyecek. Toparlanma mutlu azınlık için söz konusu olacakken emeği ile geçinen geniş halk kitlelerini daha da zor günler bekliyor olacak. Krizlerin doğası gereği olarak kaynak aktarımı ile bir kesim için bir toparlanma hatta daha da güzel günler söz konusu olacakken diğer kesimse daha da artan sıkıntılarla yaşamaya devam edecek.
Kısacası krizleri çıkaranlarla sonuçlarına katlananların aynı olmadığı bir düzende aynı gemide olmak diye bir şey de söz konusu olamaz.
