“Gazi Meclis” ve “Gazinin Meclisi” Arasındaki Fark
Bu hafta ebediyete intikalinin 88. yıldönümünde yine Ata’yı saygı ve özlemle andık. Bu anma, Türkiye’nin içinden geçtiği kurucu ilkelere ihanet, açgözlülük ve yolsuzluklar sürecinde daha fazla önem kazanıyor. Geçen hafta Ankara’da Anıtkabir’e yaptığımız ziyaret sırasında, orada gördüğümüz çoluk çocuk, yerli, yabancı genç, ihtiyar kalabalıkların da bilerek veya bilmeyerek aynı duyguları paylaştığını düşünüp bir nebze rahatladık. Ama geçmişe göre bir hayli değişen Ankara’da, şimdiki adıyla “Gazi Meclis” ile yüz küsur yıl önceki “Gazinin Meclisi” arasındaki derin uçurumu hatırlayınca yeniden üzüntüye kapıldık. Zaman bu kadar mı değer yıpratıcı?
“Ankara, Ankara, Güzel Ankara”
Doğduğum şehir Ankara’yı hala güzel ve düzenli buluyorum. Tabii Ankara’nın İstanbul’a dönüşü de güzel. Yolculuk “zaman zaman yüksek hızlı” trenle çok rahat ve seri oluyor. Pırıl pırıl güneşli iki gün boyunca kapalı alanlarda geçirdiğim saatler dışında bir hayli değişip kalabalıklaşan Ankara beni yine sardı sarmaladı. Çocukluğumun Bahçeli’si, Kavaklıdere’si, Sıhhiye, Kızılay ve Çankaya’sını bulamasam bile, 65 yıl öncesinin anıları gözümde yeniden canlandı. Kennedy Caddesinin Boylu Sokak olduğunu, Anıttepe ve Anıtkabir etrafında Abdi Paşa çiftliği gibi çiftliklerin varlığını, Kuğulu parkta hakikaten kuğuların yüzdüğünü hatırlayana rastlamak zor. Ama bir zamanlar Cumhurbaşkanlarının konutu olan Çankaya Köşkünün, çevresindeki yapılaşmayla boğulması ne acı! Karşısındaki özensiz camii mutlaka yapılmalı mıydı? Yüzlerce yeni camiiyle dini bulup ama ahlak ve utanma duygusunu kaybedenler ince zevkten ve estetik anlayıştan yoksun olduğundan, Türkiye için büyük anlam taşıyan eski Cumhurbaşkanlığı konutunun ve Anıtkabir’in böylesine sıkıştırılmasına göz yumulması şaşırtıcı değil. Belki de böylece “değerler, değerler” diye böbürlenirken, bu ülke için değeri olan iki yapı da gölgelensin istendi. Ama işte bu 10 Kasım günü de çalan siren seslerinin yüreklerde yarattığı hüzün ve isyanı yok edebilme güçleri yok. Tam tersine, siyasetten olağanüstü maddi çıkar elde etseler bile giderek gönülleri kaybediyorlar.
Siyasi Yozlaşmayı Anlamak İçin
Yolsuzluğa giydirilmiş dindarlık cüppesi Türkiye’deki siyasi yozlaşmanın bir yüzü. Ama işin “laik ve demokratik” kisveli kısmına da dikkat etmek önemli. Bunu görmek için TBMM’ye bir uğramanız ve bir de belleğinizi zorlayarak 106 yıl eskiyi hatırlamanız gerek. Şimdi Kurtuluş Savaşı Müzesi olan ilk TBMM binası, 1920 yılında, 946 metrekarelik bir alanda, 437 milletvekiliyle açılmış. Gazinin meclisinin üyeleri, işgal altındaki vatan topraklarını kısıtlı imkânlarla kurtarmaya ve yeni bir ülke kurmaya yemin etmiş. Ama zaman zaman Ata ile tartışmaktan ve ona itiraz etmekten çekinmeyecek kadar yüreklilermiş. Bugün 475 dönümlük bir arazi içinde binlerce odası bulunan TBMM veya 15 Temmuz’dan sonraki adıyla Gazi Mecliste ihlal edilen Anayasaya yemin etmiş olan 600 milletvekili(halen sayı 592) var. Tabii bunların korumaları, şoförleri ve danışmanları yanı sıra yüzlerce idari memur, kim bilir kaç tane aşçı, garson ve bulaşıkçı, temizlik ve güvenlik görevlileri burada. Berber ve kuaförler, terzi ve tamirciler işin çabası. Özel ziyafetlerden, sıradan sabah kahvaltısı, öğlen ve akşam yemeklerine kadar her hizmetin aksaksız yürüdüğüne eminim. Ama böyle bir ayrıcalıklı ortamda artık adına Gazi Meclis denilen TBMM’nin neden her önüne gelen yasa tasarısını kahir ekseriyetle onaylayan bir mercii haline geldiğini de anlamak maalesef zor değil.
Kurucu İlkeleri Unutanlar
Ayrıcalıklarını kaybetmemek için her şeyi kabul etmeye hazır milletvekilleri olduğunu bilmek vicdan yaralıyor ve insanı isyan ettiriyor. Bir vekilin günlük refah ölçülerinin asil olan milleti aşmasını, yaptıkları hangi iş meşru kılıyor sorusunu sormadan edemiyorum. Ataları Gazinin Meclisinde görev yapan “laik-demokratik” kesimden bir milletvekili özellikle dikkatimi çekiyor. Üç nesillik saltanatla, koltuk ve eklerinin ayrıcalığına sahip bu vekilin Gazi Mecliste Mekke Anlaşmasına olumlu oy vermesine içerliyorum. Hani siz “Yurtta Sulh, Cihanda Sulh” ilkesinin savunucusuydunuz? Ama sistem ilkeli insanları dışlıyor. Herkes bir şekilde dönen çarktan yararlanıp hak edilmeyeni paylaşmaya alıştıktan sonra bu ülkenin nasıl düze çıkacağını kestiremiyorum.