Örneğin yenilen her hotdog ömrü 36 dakika kısaltırken, bir porsiyon kuruyemiş 26 dakika, fıstık ezmeli, reçelli sandviç yarım saate yakın uzatıyor. Favori yiyeceklerden hamburger 10 dakikaya yakın kısaltırken, meyveler aynı sürede uzatıyor.
ABD’deki Michigan Üniversitesi’nden uzmanların araştırması yaklaşık 6 bin gıdanın karbon ayak izini ve besin etkisini hesaplayan standart bir ölçüm yöntemi geliştirdi.
Sağlık Beslenme Endeksi adı verilen uygulama, çeşitli yemekler, atıştırmalıklar ve içeceklerin doğrudan etkisini hesaplıyor. Herhangi bir yiyeceğin bir gramının sağlık yükünün hesaplanmasının ardından bu standart bir porsiyon boyutuna ölçeklendirilerek sonuç elde ediliyor.
Araştırmanın yazarları hesaplama yöntemlerini şu örnekle açıkladı: “Her bir gram işlenmiş ette ortalama 0,45 dakika kaybediliyor. Hotdog’un içindeki 61 gramlık işlenmiş et 27 sağlıklı dakikanın kaybolmasına neden oluyor. Buna sodyum, trans yağ gibi risk faktörleri de eklenip çoklu doymamış yağ ve liflerin faydası da hesaba katıldıktan sonra ömürden 36 dakikanın kaybedildiği sonucuna vardık.”
Ancak araştırmacılar, her gıda maddesinin farklı bir katkıda bulunduğunu ve kişinin bütün ‘ekstra dakikaları’ toplamak için toptan beslenme düzeni değişiklikleri yapmasına gerek olmadığını belirtti.
Örneğin et tüketen birisi günlük kalori alımının (kadınlar için 2000, erkekler için 2500) yüzde 10’unu işlenmiş et ya da kırmızı et yerine kuruyemiş, sebze ya da meyveyle değiştirirse bu, ömrüne günde 48 sağlıklı dakika ekleyebileceği anlamına geliyor.
Nature’da yayınlanan araştırmada gıdaların yalnızca insan sağlığına doğrudan etkilerine değil çevreye etkilerine de odaklanıldı.
Örneğin besin değenlerine bakılınca iyi bir sonuç veren (16 dakika) somon balığının çevresel etkileri nedeniyle yeşil ışık alamadı. Tüketimi azaltılması gereken gıdalar arasında.
Kola ömrümüzden 12,5 dakika çalmakla birlikte çevreye etkileri bakımından yeşil ışık yakıldı.
