Türkiye Musiki Eseri Sahipleri Meslek Birliği (MESAM) öncülüğünde hazırlanan ve müzik sektörünün dijital dönüşümünü mercek altına alan 'Yapay Zeka ve Türkiye Müzik Endüstrisi' araştırmasının sonuçları kamuoyuyla paylaşıldı. Bin 170 müzik profesyonelinin katılımıyla gerçekleştirilen çalışma, sektörün teknolojiyle olan karmaşık ilişkisini ve telif hakları konusundaki belirsizlikleri gözler önüne serdi. Atatürk Kültür Merkezi'nde düzenlenen lansmanla duyurulan veriler, sanatçıların yapay zekayı hem bir fırsat hem de potansiyel bir risk olarak gördüğünü kanıtladı.
Sektörde yapay zeka kullanımı yaygınlaşıyor
Araştırma sonuçlarına göre, müzik profesyonellerinin yüzde 55'i üretim süreçlerinde yapay zeka araçlarından faydalanıyor. Ancak bu teknolojinin yaratıcılık üzerindeki etkisi konusunda sektör ikiye bölünmüş durumda.
Katılımcıların yüzde 46,2'si yapay zekanın sanatsal üretimi desteklediği görüşünü savunurken, yüzde 42,2'lik bir kesim ise bu durumun yaratıcılığı köreltebileceğinden endişe ediyor. Özellikle demo kayıt aşamasında maliyetleri ciddi oranda düşüren bu araçlar, profesyonellerin günlük iş akışına hızla entegre oluyor.
Telif hakları ve etik tartışmalar masada
MESAM Yönetim Kurulu Başkanı Recep Ergül, yapay zekanın müzik sektörü için bir tehdit değil, yönetilmesi gereken bir süreç olduğunu vurguladı. Ergül, yapay zeka şirketlerinin var olan eserleri sentezleyerek üretim yaptığını belirterek, bu noktada hak sahiplerine telif ödenmesinin zorunlu olduğunu ifade etti. Şu an için yapay zeka ile üretilen bestelerin telif statüsünün belirsiz olduğunu belirten Ergül, meslek birliğinin bu konuda dünya genelindeki gelişmeleri yakından takip ettiğini ve 'genişletilmiş sorumlu lisanslama' modeli üzerinde çalıştıklarını belirtti.
Türkiye'nin temkinli iyimserliği
Pro Creative adına araştırmayı değerlendiren Av. Sertaç Oğul, Türkiye'nin yapay zeka konusundaki tutumunun uluslararası ölçekte 'orta noktada' yer aldığını ifade etti.
Deneyimli müzisyenlerin ağırlıkta olduğu katılımcı kitlesi, teknolojiyi reddetmek yerine hukuki ve etik çerçevelerin belirlenmesini talep ediyor. Araştırmaya katılanların yüzde 74,1'i yapay zeka ile üretilen eserlerin mutlaka etiketlenmesi gerektiğini savunurken, yüzde 84,6'sı ise meslek birliklerinin bu alanda daha aktif ve koruyucu politikalar geliştirmesini bekliyor.
