Ünlülere yönelik uyuşturucu soruşturmasında ikinci dalga operasyonların başlamasıyla birlikte, kamuoyunda uyuşturucu testlerini yanıltmaya yönelik şehir efsaneleri yeniden tartışma konusu oldu. Uzmanlar, saç boyamak, tırnak kesmek, bol su içmek ya da idrara farklı maddeler katmak gibi yöntemlerin hiçbirinin adli testleri geçersiz kılamayacağını net bir şekilde vurguluyor.
Soruşturmayla birlikte sosyal medyada ve kulislerde dolaşan “testten kurtulma” iddialarının bilimsel ve hukuki karşılığı olmadığı belirtiliyor. Adli Tıp Kurumu ve narkotik birimlerinin kullandığı yöntemlerin son derece gelişmiş olduğu, uyuşturucu maddelerin vücutta uzun süre iz bırakabildiği ifade ediliyor.
Adli testler nasıl yapılıyor?
Uyuşturucu tespiti için yalnızca idrar değil; kan, tükürük, saç ve tırnak gibi farklı biyolojik örnekler de kullanılıyor. Adli Tıp Kurumu, olaydan itibaren mümkün olan en kısa sürede biyolojik örnek alınmasını öneriyor. Uygulamada çoğu zaman kan ve tükürük örnekleri öncelikli olarak değerlendiriliyor.
Gerekli görülmesi halinde ise en az 1,5 santimetre uzunluğunda saç örneği ya da birkaç adet tırnak örneği talep edilebiliyor. Bu örnekler, geçmişe dönük kullanımın tespit edilmesine imkân sağlıyor.
“Saç boyatmak işe yarar” iddiası doğru mu?
En yaygın efsanelerden biri olan saç boyatma ya da ağartma yönteminin, testleri yanıltmadığı belirtiliyor. Uzmanlara göre uyuşturucu maddeler, kan dolaşımı yoluyla saç köküne ulaşıyor ve saç telinin iç katmanlarında hapsoluyor. Saç uzadıkça bu kimyasal izler de saçla birlikte ilerliyor. Dolayısıyla saçın rengini değiştirmek, maddenin tespit edilmesini engellemiyor.
İdrarı sulandırmak da çözüm değil
Bol su içmek, idrara su ya da deterjan katmak, başkasına ait idrar kullanmak gibi yöntemlerin de sonuç vermediği ifade ediliyor. Adli tıp uygulamalarında idrar örnekleri gözetmen eşliğinde alınıyor; sıcaklık ölçümü, bütünlük testleri ve çoklu analizlerle hile girişimleri kolaylıkla tespit ediliyor.
Uyuşturucu vücutta ne kadar kalıyor?
Uzmanlara göre bazı uyuşturucu maddeler ve metabolitleri, aylar hatta bir yıla kadar vücutta saptanabiliyor. Örneğin kokain kullanımından sonra idrar testleri birkaç gün pozitif sonuç verirken, yoğun kullanım durumlarında bu süre haftalara uzayabiliyor. Saç ve tırnak analizleri ise çok daha geriye dönük tespit imkânı sunuyor.
Özel testler yasal süreci etkilemiyor
Piyasada satılan kişisel test kitleri ya da özel laboratuvarlarda yapılan analizlerin, adli süreçte bir geçerliliği bulunmuyor. Uzmanlar, bu testlerin Adli Tıp Kurumu’nun kullandığı yöntemlerle kıyaslanamayacak kadar sınırlı olduğunu ve resmi soruşturmalarda hiçbir bağlayıcılığı olmadığını belirtiyor.
Özetle, uzmanlara göre uyuşturucu testlerini yanıltmaya yönelik yöntemlerin tamamı birer şehir efsanesi. Gelişmiş adli analizler karşısında bu girişimlerin sonuç vermesi mümkün görünmüyor.
