İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ile Almanya Şansölyesi Friedrich Merz’in Roma’da gerçekleştirdiği görüşme, Avrupa siyasetinde dengelerin değiştiğine dair yorumları beraberinde getirdi. Avrupa basınında, uzun yıllardır Avrupa Birliği’nin itici gücü olarak görülen Almanya–Fransa iş birliğinin zayıfladığı, bunun yerine Almanya–İtalya hattının öne çıktığı değerlendirmeleri yapılıyor.
Roma’da düzenlenen hükümetler arası zirve ve İtalya–Almanya İş Forumu’nda iki lider, gazetecilerin “Almanya’nın Avrupa’daki başlıca müttefiki artık Fransa değil İtalya mı?” sorusuna gülerek yanıt verdi. Meloni, bu yorumları “çocukça” olarak nitelendirse de, Avrupa kamuoyunda dikkatler bu yeni yakınlaşmaya çevrildi.
Berlin–Paris’ten Berlin–Roma’ya
Yakın geçmişte Almanya ve Fransa, Avrupa Birliği’nin siyasi ve ekonomik motoru olarak görülüyordu. Ancak son dönemde Merz’in Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’dan uzaklaşıp Meloni ile daha yakın bir ilişki kurması, Avrupa medyasında “Avrupa’nın yeni güçlü çifti”, “Roma–Berlin hattı” gibi başlıklarla yer aldı.
Alman basını, Merz’in Roma ziyaretini “dikkat çekici bir dönüşüm” olarak nitelendirirken, bir yıl önce Meloni ile temasın bile tartışmalı olduğuna dikkat çekti.
Ortak noktalar öne çıkıyor
Analistlere göre bu yakınlaşmanın temel nedenleri arasında ABD Başkanı Donald Trump’a yaklaşım, göç politikaları, otomotiv sektörü ve AB bürokrasisine yönelik reform talepleri yer alıyor. Merz ve Meloni, Washington ile ilişkilerde daha temkinli ve pragmatik bir çizgi izlerken, AB’nin Yeşil Mutabakat düzenlemeleri ve otomotiv sektörüne yönelik kısıtlamalar konusunda da benzer görüşler paylaşıyor.
İki lider, AB içinde bürokrasinin azaltılması, sanayi ve savunma alanlarında iş birliğinin artırılması ve göç politikalarının sertleştirilmesi hedefiyle ortak belgeler imzaladı.
“İtalyan–Alman motoru”
Avrupa Dış İlişkiler Konseyi (ECFR), bu süreci “İtalyan–Alman motoru iş başında” başlığıyla analiz etti. Değerlendirmelerde, Avrupa’nın ekonomik rekabet, jeopolitik etkinlik ve siyasi liderlik gibi alanlarda yeni bir yön arayışında olduğu vurgulandı.
İtalya ve Almanya basınında kimi yorumlar bu ittifakı pragmatik bir ortaklık olarak görürken, bazı eleştiriler Meloni ve Merz’in Yeşil Mutabakat ve göç karşıtlığı üzerinden birleştiğini savunuyor.
Avrupa için ne anlama geliyor?
Meloni’nin aşırı sağ kökenli bir partiden gelmesine rağmen dış politikada merkez sağa yakın bir çizgi izlemesi, Merz’in ise CDU’yu özellikle göç konusunda daha sağa çekmesi dikkat çekiyor. Buna rağmen iki liderin Atlantikçi dış politikada ortaklaştığı görülüyor.
Merz’in Roma’da dile getirdiği “Almanya ve İtalya tarihlerinin hiçbir döneminde olmadığı kadar yakın” ifadesi, Avrupa’da yeni bir güç dengesi mi oluşuyor sorusunu gündeme taşıdı. Uzmanlara göre bu yakınlaşma, Brüksel’de merkez ve sağ ağırlıklı yeni bir çoğunluğun önünü açabilir.