1- Susuz kalmış olabilirsiniz
Yeterince sıvı alımının sağlıklı kalmak için en önemli konulardan biri olduğu aşikar. Karnınızda beklenmedik zamanlarda, özellikle sabahları şişlik ve rahatsızlık fark ediyorsanız, bunun olası nedenlerinden biri de susuz kalmış olmanız olabilir. Uzmanlar, herhangi bir şey yemeden önce güne bir bardak su ile başlamanın önemine dikkat çekiyorlar. Özellikle güne sakin bir sindirim sistemi ile başlamak için en ideal yol bu. Gün içerisinde de yeterince su içtiğinizden emin olmak, bağırsak hareketlerinizin daha düzenli olmasına ve sabahları karnınızda şişlik oluşmasını engellemeye yardımcı olacaktır.
2- Bağırsak mikrobiyomunuzun desteğe ihtiyacı olabilir
Bağırsaklarımızda yaşayan bakterilerin sağlıklı bir şekilde çoğalması ve yaşaması, artık pek çok bilimsel kaynağa dayanarak da bildiğimiz üzere, neredeyse su tüketmek kadar önemli. Bağırsaklarımızda 500 ila 1000 farklı türde bakteri bulunuyor ve baskın bakterilerin yapısındaki herhangi bir değişiklik bile, sindirim sistemimizin çalışma şeklini etkileyebiliyor. Yeterince probiyotik besin tüketmek ve ihtiyaç halinde doktorunuza danışarak bir probiyotik gıda takviyesi kullanmak, bağıraklarda meydana gelen mikrobiyom dengesizliklerine karşı alınabilecek en iyi önlemdir. Özellikle sabahları aç karnına bile karın şişliği yaşıyorsanız, bağırsak sağlığınızı gözden geçirmeniz önemle öneriliyor.
3- Stres seviyeniz artmış olabilir
Stresin sağlığımızla ilgili etkilemediği bir alan neredeyse yok gibi. Ancak bazen, hayatımızda sürekli olarak strese maruz kaldığımızda gerçekten de ne tür stres faktörleriyle birlikte yaşadığımızı fark etmemiz o kadar da kolay olmayabiliyor. Siz her şey yolunda diye düşünürken bile alttan alta süregiden bir stres, bağışıklık sisteminizi ve sindiriminizi etkiliyor olabilir. Uzmanlar, sabahları karşılaşılan karın şişkinliğinin en olası nedenlerinden biri olarak stres faktöründen bahsediyor. Bedenimizin yatışmak ve metabolik işlevlerini yerine getirebilmek için ekstra çabaya ihtiyaç duyması, bazen sabahları karın şişkinliği olarak kendini belli edebilir.
4- Yediklerinizi gözden geçirmeniz gerekiyor olabilir
Çok fazla lif içeren karbonhidratlar tüketmek veya gereksiz yere lif takviyesi almak; brokoli, lahana ve fasulye gibi fazlaca gaz üretmemize neden olabilen gıdalardan çok tüketmek, çok fazla tuzlu ve sodyumu yüksek yiyecekler yemek, sorbitol ve fruktoz içeren yapay tatlandırıcılar kullanmak, fazla şeker tüketmek, alkollü içecekler içmek de, sindirim düzeninizi alt üst edebilir ve sabahları şiş bir karınla uyanmanıza neden olabilir. Özellikle yemek yedikten kısa bir süre sonra yatmak, çok hızlı yerken fark etmeden fazlaca hava yutmak da karın şişkinliğinin nedenleri arasında yer alabilir. Akşam yemeği saatinizi uykudan en az 3 saat önce olacak şekilde planlamak, uyumadan önce küçük de olsa bir şeyler atıştırmayı bırakmak ve akşamları daha hafif, sindirimi kolay gıdalar tercih etmek, sabah şişkinliğinizi önemli ölçüde azaltmanıza yardımcı olacaktır.
5- Regl döneminiz yaklaşıyor olabilir
Adet dönemi yaklaşırken, rahim dokuları kalınlaşmaya ve büyümeye başlar. Bu dönemde gerçekleşen değişimleri sağlayan hormonlar da yalnızca üreme sistemini değil, vücudumuzdaki birçok bölgeyi etkileyebilir. Özellikle adet öncesi sendromu (PMS) veya premenstrual disforik bozukluk (PMDD) yaşıyorsanız, progesteron hormonunuz vücudunuzu olması gerekenden fazla etkiliyor demektir. Diğer tüm nahoş belirtilerin yanı sıra, karın bölgesinde şişlik de adet öncesi dönemde sık rastlanan bir belirtidir ve özellikle sabahları daha belirgin halde fark edilebilir. Normalde adet döneminin tamamlanması ile geçen ve gündelik aktivitelerinizi etkilemeyen türde bir şişlik, normal kabul edilebilir ancak fazla ağrılı ve rahatsızlık verici, adet dönemi bittikten sonra da tam olarak geçmeyen bir şişlik fark ediyorsanız, altta yatan olası başka nedenlerin araştırılması için doktorunuza danışmanız önerilir.
6- Altta yatan başka bir hastalık olabilir
Eğer hemen her sabah karnınız şiş uyanıyorsanız ve gün içinde de geçmeyen bir şişkinlikten şikayetçiyseniz, uzmanlar bunun nedeninin başka hastalıklar da olabileceğini söylüyor. Karın bölgesinde veya bağırsakta enflamasyon, irritabl bağırsak sendromu (IBS), Crohn hastalığı, gastroözofageal reflü hastalığı (GERD), çölyak, peptik ülserler veya sindirim sistemi kanserleri gibi hastalıkların belirtisi olabileceğini düşünüyorsanız, muhakkak bir Genel Cerrahi ya da Gastroenteroloji hekimine danışmanız önerilir. Aynı zamanda, kullanılan bazı ilaçlar da şişkinliğe neden olabildiği biliniyor. Steroid olmayan antienflamatuar ağrı kesiciler (NSAID’ler), opioidler, antidepresanlar, gabapentin içeren ilaçlar ya da lif takviyeleri de, sabah şişkinliklerinizin nedeni olabilir. Bununla ilgili de yine muhakkak bir hekimle görüşmeniz gerekir.
Sabah şişkinliğini gidermek için ne yapmalı?
Sabahları şiş bir karınla uyanmamak için, uzmanlar aşağıdaki önlemleri alabileceğinizi söylüyor:
- Beslenme düzeninizi gözden geçirin ve sindirim sisteminizi zorlayan gıdalardan uzak durun.
- Anason, papatya, rezene, nane ve zerdeçal gibi sindirimi destekleyen bitki çaylarını tüketin.
- Sindirim enzimleri içeren gıda takviyeleri kullanıp kullanamayacağınızı doktorunuza sorun.
- Düzenli egzersiz yapın. Sadece günde 10-15 dakika yürüyüş yapmanın bile kronik şişkinlik sorununu gidermeye yardımcı olduğu biliniyor.
- Alkol tüketimini azaltın ya da tamamen bırakın.
- Daha fazla su tüketin.
- Akşam saatlerinde çok fazla yiyecek tüketmemeye özen gösterin.
