Stockholm Barış Araştırmaları Enstitüsü SIPRI, son beş yılda Türkiye'nin silah ithalatının bir önceki beş yıllık döneme göre yüzde 59 oranında düştüğünü bildirdi.
Kurum, bunun en önemli nedeninin Türkiye'nin Rus S-400 hava savunma sistemlerini satın almasından sonra ABD'nin 2019'da F-35 teslimatını durdurması olduğunu bildirdi. SIPRI ayrıca Türkiye'nin silah üretimini artırdığını ve ithalata bağımlılığını azalttığını vurguladı.
Rapora göre ABD son beş yılda dünyanın en büyük silah ihracatçısı olan ABD, küresel silah ihracatındaki payını yüzde 37'ye çıkardı. ABD'yle birlikte Fransa ve Almanya'nın ihracatı da artarken Rusya ve Çin'in silah satışları azaldı.
ABD en büyük silah ihracatçısı
SIPRI'ye göre küresel silah ihracatı ve ithalatı, 2001-2005 döneminden bu yana ilk kez artmadı. Silah teslimatları Soğuk Savaş sonrası dönemdeki seviyesinde seyrediyor. Ancak raporda Covid-19 salgını nedeniyle bu durumun değişebileceğine dikkat çekiliyor.
SIPRI'nin Silah ve Askeri Harcamalar Programı'ndan kıdemli araştırmacı Pieter D. Wezeman, "Son 20 yıldaki hızlı artışın durduğunu söylemek için erken. Covid salgınından sonra bazı ülkeler önümüzdeki yıllar için silah ithalatlarını yeniden değerlendirebilir. Ancak pandeminin en şiddetli döneminde bile bazı ülkeler büyük silah sözleşmeleri imzaladı" dedi.
Fransa ve Almanya'nın ihracatı arttı, Rusya ve Çin'in ihracatı düştü
Bugün yayımlanan rapora göre ABD dünyanın en büyük silah ihracatçısı olma konumunu korudu.
Washington'un silah ihracatındaki payı son beş yılda yüzde 32'den yüze 37'ye çıktı.
2016-2020'de ABD tüm ülkeleri geride bırakarak toplam 96 ülkeye silah sattı. Bu silahların yüzde 47'si Orta Doğu'ya gitti. Suudi Arabistan'ın ABD'nin silah ihracatındaki payı yüzde 24.
2016-2020 döneminde ABD'nin silah ihracatının yüzde 15 artmasıyla ikinci en büyük silah ihracatçısı Rusya ile arasındaki fark da açıldı.
Dünyanın üçüncü ve dördüncü en büyük silah ihracatçıları olan Fransa ve Almanya'nın ihracatları da bu dönemde önemli oranda arttı.
Fransa'nın ihracatı bu dönemde yüzde 44 arttı. Böylece bu ülkenin küresel silah ticaretindeki payı yüzde 8,2'ye yükseldi. Fransa, ihracatının yüzde 59'unu Hindistan, Mısır ve Katar'a yaptı.
Son beş yılda Almanya silah ihracatını yüzde 21 oranında artırdı.
Almanya'nın küresel silah ticaretindeki payı yüzde 5,5'e ulaştı. Almanya en fazla Güney Kore, Cezayir ve Mısır'a silah sattı.
Rusya ve Çin'in silah ihracatı ise düştü. Son beş yıllık dönemde küresel ticaretteki payı yüzde 20 olan Rusya'nın ihracatı yüzde 22 oranında geriledi.
SIPRI'ye göre bu durum Rusya'nın Hindistan'a silah satış satışının yüzde 53 oranında düşmesinden kaynaklanıyor.
Rusya en fazla silahı Çin, Cezayir ve Mısır'a sattı.
Dünyanın beşinci en büyük silah ihracatçısı olan Çin'in ihracatında yüzde 7,8 oranında düşüş görüldü. En fazla silahı Pakistan, Bangladeş ve Cezayir'e satan Çin'in küresel pazardaki payı yüzde 5,2'ye geriledi.
Orta Doğu ülkelerinin silah ithalatı arttı
Rapora göre silah ithalatındaki en büyük artış Orta Doğu'da. Son beş yılda bölgenin ithalatı yüzde 25 oranında arttı.
Dünyanın en büyük silah ithalatçısı olan Suudi Arabistan ithalatını yüzde 61 oranında artırdı. Katar'ın ithalatındaki artış ise yüzde 361 olarak gerçekleşti.
Bu dönemde Birleşik Arap Emirlikleri'nin silah ithalatı yüzde 37 azaldı. Ancak raporda BAE'nin 2020'de ABD'yle 50 adet F-35 sözleşmesi imzaladığı hatırlatılarak önümüzdeki dönemde bu ülkenin ithalatının artacağına dikkat çekildi.
Mısır, ithalatını yüzde 136 artırdı
Raporda, Doğu Akdeniz'de Türkiye'yle hidrokarbon kaynakları konusunda gerilim yaşayan Mısır'ın son beş yılda silah ihracatını yüzde 136 oranında artırdığı belirtildi.
Mısır'ın özellikle donanma güçlerine büyük yatırım yaptığı vurgulandı.
Asya ve Okyanusya
Asya ve Okyanusya son beş yılda en fazla silah alan bölge oldu. Dünya genelinde satılan silahların yüzde 42'si bu bölgeye gitti. Hindistan, Avustralya, Çin, Güney Kore ve Pakistan en fazla silah satın alan ülkeler oldu.
Japonya'nın ihracatı yüzde 124 arttı.
