Türkiye’de madde bağımlılığıyla mücadelede tablo ağırlaşıyor. Kısa Dalga’dan Songül Karadeniz’in aktardığı Türkiye Uyuşturucu Raporu verilerine göre, 2007-2023 yılları arasında yatarak tedavi gören tekil kişi sayısı yüzde 428 arttı. 2023 yılında yatarak tedavi görenlerin sayısı bir önceki yıla göre yüzde 6,2 düşüşle 13 bin 168 olurken, mükerrer kayıtlarla birlikte bu sayı 16 bin 291’e ulaştı.
Ayaktan tedavi verilerinin tutulmaya başlandığı 2014’ten bu yana ise artış dikkat çekti. 2023 yılında ayaktan tedavi gören kişi sayısı, bir önceki yıla göre yüzde 15,3 artarak 349 bin 393 oldu.
Tedavide ilk sırada metamfetamin
Tedavi görenlerin madde türlerine göre dağılımında metamfetamin yüzde 37,1 ile ilk sırada yer aldı. 2019, 2020 ve 2021’de ilk sırada eroin bulunurken, 2022 itibarıyla metamfetamin öne geçti. 2023’te eroin yüzde 28 ile ikinci, esrar ise yüzde 11,2 ile üçüncü sırada yer aldı.
“Met salgını sürüyor”
Bağımlılık uzmanı Prof. Dr. Kültegin Ögel, madde kullanımının geçmişe kıyasla ciddi biçimde arttığını belirterek, “Bonzai döneminden sonra bir anda metamfetamin çıktı. Şu anda hâlâ met salgını sürüyor” dedi. Ögel, yıllar içinde maddelerin değiştiğini, ancak yaygınlığın giderek arttığını vurguladı.
“En büyük sorun rehabilitasyon”
Tedavi sürecindeki en büyük eksikliğin rehabilitasyon olduğunu söyleyen Ögel, Türkiye genelinde yalnızca üç rehabilitasyon merkezinin bulunduğunu ifade etti. Ögel, “Biz çoğunlukla sadece detoks yapıyoruz. Oysa bağımlılık tedavisi en az üç ila altı ay sürer. Rehabilitasyon olmazsa olmazdır. Uygun bir tedavi modeli kurmadan ‘bağımlılar tedavi olmuyor’ demek doğru değil” diye konuştu.
“Toplumsal dışlanma çözüm değil”
27 yaşındaki bir madde kullanıcısı ise bağımlılığın hayatın tüm düzenini bozduğunu anlatarak, madde kullanımına arkadaş çevresi ve merak nedeniyle başladığını söyledi. Gençlerin erken yaşta bilinçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan kullanıcı, “İçenlerin toplumdan aforoz edilip aşağılanması çözüm değil. Eğitim ve doğru bilgilendirme şart” dedi.
Uzmanlar, hem tedavi hem de önleme politikalarında rehabilitasyon, sosyal destek ve erken yaşta bilinçlendirme adımlarının güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekiyor.
