Türkiye’de yaz aylarında çıkan ve günlerce söndürülemeyen orman yangınlarından en çok etkilenen kent Muğla oldu. Kentte 29 Temmuz’da başlayan yangınlar kısa sürede Marmaris, Bodrum, Milas, Yatağan, Menteşe, Köyceğiz, Fethiye, Seydikemer ve Kavaklıdere ilçelerine yayıldı; iki haftada toplam 66 bin 231 hektar ormanlık alan kül oldu.
Bu yangınların üstünden daha 1 ay geçmeden kentteki birçok ormanlık alanın ranta açıldığı ortaya çıktı. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, farklı ilçelerdeki orman alanlarında 7 adet maden, otel ve RES projesine ‘ÇED Gerekli Değildir’ ve ‘ÇED Olumlu’ raporları verdi.
YANAN ORMANDA OTEL
Birgün'den Aycan Karadağ'ın haberine göre Marmaris İçmeler Mahallesi Kızılkum mevkiinde, Sinpaş Gayrimenkul Yatırım tarafından orman alanında kalan bölgede 205 odalı otel ve bin 407 adet devre mülk (konut) yapılması için bakanlık, 13 Ağustos’ta 'ÇED gerekli değildir' kararı verdi. Proje, 163 bin 968 metrekarelik alanda yapılacak. Projenin iptali için dava açan Marmaris Kent Konseyi, şu açıklamayı yaptı:
“Proje konusu alan Marmaris Milli Park alanı içinde kalmaktadır. Ayrıca projede inşaatın kısıtlandığı kıyı-sahil şeridi kullanımı söz konusu olacaktır. Diğer taraftan proje alanı, geçtiğimiz günlerde meydana gelen yangından zarar gören orman sahası içinde kalmaktadır. Muğla yangınlarının en çok kayba yol açtığı Marmaris yangınlarının başlangıç yeri proje alanına yakındır.”
Bodrum Güvercinlik Mahallesi’nde ise doğa ve orman alanı içerisindeki Güllük Rüzgâr Enerji Santrali ve Enerji İletim Hattı projesi için bakanlık, 31 Ağustos’ta ÇED Olumlu kararı verdi. Yıldız Enerji Elektrik Üretim tarafından yapılacak projede 8 rüzgâr türbini kurulması ve yaklaşık 4,5 kilometre uzunluğunda enerji iletim hattı yapılması planlanıyor. Söz konusu proje için şirketin daha önce 13 tribün için aldığı ‘ÇED Gerekli Değildir’ kararına bölge halkı itiraz etmiş, bunun üzerine Muğla 1. İdare Mahkemesi geçen yıl kararı iptal etmişti. Ayrıca, proje alanına en yakın ‘1. ve 2. Derece Arkeolojik Sit Alanı’ 900 metre mesafede, en yakın ‘Doğal Sit Alanı’ ise 500 metre yakınlıkta bulunuyor.
SEYDİKEMER YOK OLACAK
Seydikemer’de orman alanına 3 farklı mermer ocağı projesi yapılacak. Ören Mahallesi’nde Kanal Mermer Maden tarafından yapılmak istenen mermer ocağıyla ilgili bakanlık, 13 Ağustos’ta ‘ÇED Gerekli Değildir’ kararı verdi. Ocak sahasında toplamda 270 bin ton üretim yapılması planlanıyor. Proje sahası ağaçsız orman alanlarından oluşuyor.
Çökek Mahallesi’nde ise Batı Ege Mermer tarafından yapılmak istenen ocak için bakanlık, 17 Ağustos’ta ‘ÇED Gerekli Değildir’ kararı verdi. Proje sahasının 13,61 hektarı, orman alanı içerisinde kalıyor. Proje dosyasında ayrıca; nakliye sırasında ocak sahasından mevcut orman yoluna izinleri alınarak yeni yol yapılacağı ve ana yola kadar mevcut orman yolunun kullanılacağı belirtiliyor.
Yine Çökek Mahallesi’nde Kanal Mermer Maden tarafından 24,72 hektar ormanlık alanda yapılacak mermer ocağı için de 1 Eylül’de ‘ÇED Gerekli Değildir’ kararı verildi. ÇED dosyasında, alanda yaklaşık 50 ağacın kesileceği belirtildi.
ORMANI PATLATACAKLAR
Kavaklıdere Derebağ Mahallesi’nde, Tekmar Mermer ve Maden İşletmeleri’nin ‘mermer ocağı patlatma ilavesi ve pasa geri kazanım tesisi’ projesi için 20 Ağustos’ta ‘ÇED Gerekli Değildir’ kararı çıktı. Proje kapsamında ayda 11 patlatma yapılması planlanıyor.
Menteşe’nin Çırpı Mahallesi’nde ise Omeks Madencilik tarafından orman ve tarım arazisi vasfındaki 24,31 hektarlık alanda mermer ocağı açılmak isteniyor. Bakanlık, bu proje için de ‘ÇED Gerekli Değildir’ kararı verdi. Proje kapsamında yıllık 540 bin ton kapasite ile mermer üretim faaliyeti gerçekleştirilecek.
Yanan ormanlık alanlardan daha fazlası ranta teslim
Yangınlar nedeniyle yitirdiğimiz ormanlık alanlardan daha fazlası, tüketim talebini karşılamak ve kalkınma adına gerçekleştirilen madencilik, enerji, üretim ve dağıtım faaliyetleri için kullanıma açılıyor.
Orman Genel Müdürlüğü (OGM) verilerine göre, (2021 yılı hariç) son 9 yılda 87 bin hektar alan yanarken, 340 bin hektar alanın ormancılık dışı kullanımına izin verildi. Bu izinlerin yüzde 25’i madencilik, yüzde 37’si enerji ve yüzde 36’sı diğer alanları (toprak dolgu, ulaşım, haberleşme, turistik tesis vb.) kapsıyor. Hidroelektrik santraller (HES) ve kömürlü termik santraller gibi enerji yatırımları, orman alanlarını yok ederken, enerji nakil hatları yangına neden olan etkenler arasında ilk 3’te yer alıyor.
