İklim krizi çözümü kadınlar karar masasında olmalı
İstanbul Karaköy ile Beyoğlu’nun kesişiminde Metrohan adlı tarihi bina. Toplantı salonu dolu. Farklı ülkelerden gelen kadın siyasetçiler, iş kadınları, kadın gazeteciler aynı krizi konuşuyor; İklim Krizi. Geçtiğimiz hafta katıldığım Women Politicians Combating Global Warming (WPGW) toplantısında en net cümlelerden biri şuydu:
“Sorun bilgi eksikliği değil, karar alma mekanizmalarının yavaşlığı.”
WPGW platformunun kurucularından olan ve toplantının ev sahipliğini üstlenen Evrim Rızvanoğlu bunu söylerken sadece Türkiye’yi değil, tüm dünyayı tarif ediyordu. Evrim Rızvanoğlu’nu kısaca tanıtmam gerekirse, dünya kaynaklarının korunması yönünde çalışmalar yapan TBMM’de Milletvekili, CHP Çevre ve İklim Politikalarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı ve Parlamentolar arası Birlik (IPU) Üyesi.
İşte yukarıdaki cümlenin sahibi Sayın Rızvanoğlu. “Sorun bilgi eksikliği değil, karar alma mekanizmalarının yavaşlığı.” Çünkü bilim yıllardır söylüyor. Raporlar ortada. Riskler hesaplandı. Ama hâlâ yeterince hızlı hareket edilmiyor.
Rızvanoğlu’na göre kadınlar iklim konuşulan masalarda daha çok yer alırsa bu soruna daha gerçekçi çözümler bulunabilir. Çünkü;
Kadınlar:
- krizi daha yüksek riskle algılıyor
- “bekle-gör” yaklaşımına daha az başvuruyor
- çünkü krizin bedelini daha ağır ödüyor
Toplantıda katılan bir başka konuşması (Friedrich-Ebert-Stiftung (FES) Türkiye Direktörü) Tina Blohm’un ifade ettiği gibi İklim krizi toplumsal cinsiyete nötr değil. Ve bu bir algı meselesi değil, gerçeklik.
Örneğin, Temiz suya erişimin olmadığı okullarda, kız çocukları adet dönemlerinde okula gidemiyor.
Yani iklim krizi,
- eğitim hakkını etkiliyor
- eşitsizliği derinleştiriyor
- hayatın en temel alanlarına dokunuyor
Rızvanoğlu’nun verdiği bir başka kritik veri: Parlamentolarda kadın sayısı arttıkça iklim krizi daha fazla gündeme geliyor. Yani kadınlar arttıkça iklim konuşuluyor, Bu çok net bir gösterge. Ama aynı zamanda bir sorun işareti. Çünkü bu şu anlama geliyor, İklim krizi hâlâ herkesin önceliği değil.
WPGW Bu bir sembolik hareket değil. Platformun en güçlü tarafı şu, her biri kendi ülkesinde iklim krizi ile mücadele eden kadın siyasetçilerin ağı. Ve ortak bir çağrıları var:
“Dünyadaki tüm kadın parlamenterler birlikte hareket etmeli.” Çünkü bu kriz,
- yerel değil
- tek katmanlı değil
- yönetilebilir bir risk olmaktan çıkmış durumda
“Çok katmanlı bir krizin içindeyiz” diyor Rızvanoğlu. Bilim açıkça ortaya koyuyor, sorun bilgi eksikliği değil, gerçek sorun hız ve irade.
Ve toplantıda tekrar tekrar dönen üç başlık vardı:
- Uluslararası toplum daha gerçekçi adımlar atmalı
- Finansman, çözümün merkezinde
- Politikalar hızlanmalı
Çünkü aksi halde tablo çok net, 2050 yılında 158 milyon kadın doğrudan iklim krizinden etkilenecek.
İklim kriziyle ilgili artık neyi bilmediğimizi konuşmuyoruz. Neden harekete geçmediğimizi konuşuyoruz. Eğer kadınlar krizi daha net görüyorsa, daha hızlı hareket edilmesi gerektiğini söylüyorsa, ve en ağır bedeli ödüyorsa…
Neden hâlâ karar masasında yeterince değiliz?
İklim krizinin çözümü için bilgi eksik değil. Sorun, karar alma mekanizmalarının yavaşlığı ve kimin o masada olduğu. İklim krizinin çözümü teknolojiyle birlikte, cesaretle gelecek. Ve o cesaret, masadaki kadınlardan yükselecek.
