79 yıl sonra ortaya çıktı: İsveçli fotoğrafçının İstanbul kareleri geçmişe ışık tuttu
İsveçli fotoğrafçı Karl Werner Gullers'in 1947 yılında İstanbul'da çektiği tarihi fotoğraflar, Anadolu Ajansı (AA) Görsel Arşiv Haber Müdürlüğü tarafından yürütülen çalışma kapsamında Türkiye'nin görsel belleğine kazandırıldı. İsveç'teki Nordiska Müzesi koleksiyonunda bulunan eserlerin kullanım hakları telif mevzuatına uygun şekilde alınırken, yüksek çözünürlüklü kopyalar AA arşivine aktarıldı.
İstanbul'un mimarisi ve günlük yaşamı belgelendi
Koleksiyonda, Galata Köprüsü, Karaköy, Eminönü, Kapalıçarşı ve kentin farklı noktalarını yansıtan 200'den fazla fotoğraf yer alıyor. Karelerde yalnızca tarihi yapılar değil, dönemin günlük yaşamı, sokak kültürü ve şehirdeki sosyal hayat da ayrıntılarıyla belgeleniyor.
Fotoğraflarda tramvaylar, otomobiller, at arabaları, hamallar, esnaf, saat tamircileri, halı satıcıları ve sokak satıcıları gibi İstanbul'un gündelik yaşamına ait birçok ayrıntı dikkat çekiyor. Böylece II. Dünya Savaşı'nın ardından İstanbul'un hem modernleşen hem de geleneksel yönünü koruyan yapısı gözler önüne seriliyor.
1947 İstanbul'unda modern ve geleneksel yaşam bir arada
Gullers'in objektifine yansıyan karelerde modern ulaşım araçları ile geleneksel taşıma yöntemlerinin aynı sokaklarda kullanıldığı görülüyor. Karaköy'deki Galata Bonmarşesi önünde tramvaylar ve otomobillerin yanında odun taşıyan at arabalarının bulunması, dönemin şehir yaşamındaki dönüşümü ortaya koyuyor.
Kapalıçarşı'nın tarihi koridorları, Haliç kıyıları, sahildeki sandallar ve Süleymaniye Camisi'nin silueti ise İstanbul'un kültürel ve mimari mirasını belgeleyen önemli görseller arasında yer alıyor.
Fotoğrafçının kendi kareleri de koleksiyonda bulunuyor
Arşivde yalnızca İstanbul manzaraları değil, Karl Werner Gullers'in yer aldığı fotoğraflar da bulunuyor. Bunlardan birinde Gullers'in tripodlu kamerasıyla çalışan bir sokak fotoğrafçısıyla tokalaştığı görülüyor.
12 yaşında fotoğrafçılığa başlayan Gullers, kariyeri boyunca çok sayıda uluslararası dergi için çalıştı ve Charlie Chaplin, Ingrid Bergman ile Alfred Hitchcock gibi dünyaca ünlü isimleri de fotoğrafladı. Yaklaşık 100 fotoğraf kitabına imza atan sanatçının İstanbul kareleri, bugün kentin yakın tarihine ışık tutan önemli görsel belgeler arasında değerlendiriliyor.
