Bilim dünyası, insan ve köpek arasındaki ilişkinin kökenlerine dair ezber bozan bir keşfe imza attı. İngiltere’nin Somerset bölgesindeki Gough Mağarası’nda bulunan bir çene kemiği parçası üzerinde yapılan kapsamlı genetik araştırmalar, köpeklerin sanılandan çok daha uzun süredir insan yaşamının bir parçası olduğunu ortaya koydu. 25 Mart 2026 tarihinde Nature dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, bu bulgular evcilleştirme takvimini yaklaşık 5 bin yıl daha geriye çekiyor.
Müze çekmecesinden çıkan devrim niteliğinde keşif
Söz konusu çene kemiği aslında yeni bir buluntu değil; 1920’li yıllarda yapılan kazılarda gün yüzüne çıkarılmıştı. Ancak uzun yıllar boyunca sıradan bir kurt fosili olduğu düşünülerek Londra Doğa Tarihi Müzesi’nin arşivlerinde saklandı. Dr. William Marsh liderliğindeki ekip, modern DNA dizileme tekniklerini kullanarak bu "ihmal edilmiş" parçayı yeniden incelediğinde, kemiğin aslında dünyanın en eski evcil köpeklerinden birine ait olduğunu saptadı.
Türkiye ve Avrupa’da eş zamanlı izler
Araştırma sadece İngiltere ile sınırlı kalmadı. Bilim insanları, Anadolu’daki Pınarbaşı sahası da dahil olmak üzere Avrupa genelindeki fosilleri inceleyerek köpeklerin 14 bin ila 16 bin yıl önce geniş bir coğrafyaya yayıldığını belirledi. Elde edilen veriler, bu antik köpeklerin genetik olarak günümüzün Boxer ve Saluki (Tazı) gibi ırklarının atalarına, Sibirya kurdu gibi Arktik ırklardan daha yakın olduğunu gösteriyor.
Aynı sofra, aynı kader: Ortak diyetin kanıtları
Doğa Tarihi Müzesi’nden Dr. Selina Brace ve ekibinin yaptığı analizler, o dönemdeki köpeklerin sahipleriyle benzer beslenme alışkanlıklarına sahip olduğunu da belgeledi. Türkiye’deki örneklerde balık tüketimi gözlemlenirken, İngiltere’deki köpeklerin insanlar gibi et ve bitkisel gıdalarla beslendiği anlaşıldı. Bu durum, köpeklerin sadece yerleşim yerleri çevresinde dolaşan hayvanlar olmadığını, insanların çalışma ortağı ve yaşam yoldaşı haline geldiğini kanıtlıyor.
Buzul Çağı'nın sadık muhafızları
Bilim insanlarına göre, Buzul Çağı'nın sonlarında gri kurtlardan evrimleşen bu ilk köpekler; avlanma, iz sürme ve tehlikelere karşı erken uyarı sistemi olarak hayati roller üstlendi. Tarımın henüz icat edilmediği ve kedilerin evcilleşmesine daha binlerce yıl olduğu bir dönemde kurulan bu bağ, seçici yetiştirme yoluyla köpeklerin fiziksel yapısını da değiştirdi; daha küçük dişler ve uysal karakterler ortaya çıktı.
