Dünya genelinde Gine kurdu hastalığı (drakunkuliyazis) vakaları tarihi bir düşüşe ulaştı. ABD merkezli Carter Center tarafından paylaşılan verilere göre, 2025 yılında dünya çapında yalnızca 10 insan vakası kayda geçti. Bu gelişme, çiçek hastalığından sonra bir insan hastalığının tamamen yok edilmesine şimdiye kadarki en yakın aşama olarak değerlendiriliyor.
Vakalar tarihi dip seviyede
Carter Center’ın istatistikleri, hastalıkla mücadelede gelinen noktayı gözler önüne seriyor. 1986 yılında yılda yaklaşık 3,5 milyon vaka görülürken, bugün bu sayı tek hanelere kadar indi. 2025’te bildirilen vakaların büyük bölümü Güney Sudan, Çad ve Etiyopya’da tespit edildi.
Angola ve Mali gibi bazı ülkelerin ise üst üste ikinci yıl boyunca sıfır vaka bildirdiği aktarıldı. Bugüne kadar World Health Organization tarafından yaklaşık 200 ülke Gine kurdundan arındırılmış kabul edilirken, yalnızca 6 ülke sertifikasyon sürecini henüz tamamlamadı.
Kirli suyla bulaşıyor
Parazitin neden olduğu hastalık, kirli içme suyuyla bulaşıyor. Enfeksiyon, aylar sonra genellikle bacakta oluşan ağrılı bir yaradan solucanın çıkması ile kendini gösteriyor. Yetkililer, kayda geçen her vakanın önlenebilir olduğuna dikkat çekiyor.
Aşı ve tedavisi yok
Gine kurdu hastalığına karşı aşı veya kesin bir tedavi bulunmuyor. Bu nedenle mücadelede temel yöntemler arasında:
- Temiz suya erişimin sağlanması
- Ev tipi su filtrelerinin kullanımı
- Sürekli saha takibi ve izleme çalışmaları
özellikle öne çıkıyor. Uzmanlar, ağrı nedeniyle suya giren hastaların parazitin larvalarını suya bırakabildiğini ve bunun hastalığın yeniden yayılmasına yol açabildiğini belirtiyor.
Eğitim ve izleme kritik önemde
Bu risk nedeniyle toplumsal eğitim programları ve yerel izleme mekanizmaları, eradikasyon sürecinin en kritik unsurları arasında yer alıyor. Uzmanlara göre mevcut eğilim devam ederse, Gine kurdu hastalığı tarihte tamamen yok edilen ikinci insan hastalığı olarak kayıtlara geçebilir.
