Johns Hopkins Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Steve Hanke'in her yıl hazırladığı ve Fortune dergisinde yayımlanan Sefalet Endeksi, 2025 yılı verileriyle küresel tablodaki karamsarlığı bir kez daha ortaya koydu. Yapılan analize göre, 2024 yılının en "sefil" 17 ülkesi, 2025 yılının ilk 20 listesinde de yer alarak ekonomik darboğazdan çıkamadığını kanıtladı. Türkiye ise bu listede 2024 yılına oranla daha kötü bir performans sergileyerek beşinci sıradan üçüncü sıraya yerleşti.
Yüksek faiz oranları belirleyici oldu
Hanke, Türkiye'nin listedeki bu keskin yükselişinin ardındaki temel nedenin, ilk on ülke arasındaki en yüksek banka kredi faiz oranına sahip olması olduğunu belirtti. Türkiye'deki banka kredi faiz oranı %56,7 ile zirvede yer alırken, bu durum ekonomik aktivite üzerindeki baskıyı artırdı. Ülkede enflasyon oranı, bir önceki yıla göre gerileme kaydetmiş olsa da %30,9 seviyesiyle hâlâ çok yüksek bir bantta seyretmeye devam ediyor. İşsizlik oranı ise endekse %8,4 olarak yansıdı.
Para Kurulu sistemi ve ekonomik öneriler
Türkiye ekonomisindeki gidişatı değerlendiren Steve Hanke, Merkez Bankası'nın 2023 yılının ortalarından itibaren uygulamaya koyduğu agresif sıkılaştırma politikalarına dikkat çekti. Hanke, "Merkez Bankası'nın ekonomi politikasını tersine çevirip sıkılaştırma döngüsüne girmesinden bu yana kredi faiz oranları çok yüksek seviyelere ulaştı" ifadelerini kullandı. Ünlü ekonomist, Türkiye’nin bu sarmaldan kurtulabilmesi ve ekonomik iyileşme sağlayabilmesi için ancak bir "Para Kurulu" sistemini benimsemesi gerektiğini iddia etti.
Dünyanın en mutlu ekonomileri
Sefalet endeksinin aksine, "Mutlu Ekonomi" sıralamasında istikrar ve büyüme dikkat çekti. Tayvan, dünyanın en mutlu ekonomisi unvanını üst üste iki yıl korumayı başarırken, onu Singapur ve Tayland takip etti. İrlanda ise GSYİH büyümesindeki başarısıyla 54 sıra birden yükselerek listenin dördüncü sırasına yerleşti ve 2025 yılının en büyük çıkışlarından birini gerçekleştirdi.
2025 Sefalet Endeksi İlk 10 Sıralaması
Venezuela
Sudan
Türkiye
İran
Arjantin
Esvatini
Güney Afrika
Malawi
Madagaskar
Lübnan