NASA'nın Mars'ta görev yapan keşif aracı Curiosity, Kızıl Gezegen'in yüzeyinden dikkat çekici bir şafak fotoğrafı gönderdi. Uzay aracının Mastcam kamerasıyla kaydettiği görüntüde, milyarlarca yıl önce oluşan sarp kayalıklar günün ilk ışıklarıyla aydınlanıyor.
2012 yılında Mars'ın ekvatoru yakınlarındaki Gale Krateri'ne inen Curiosity, 2014'ten bu yana krater tabanından yükselen yaklaşık 5 kilometre yüksekliğindeki Sharp Dağı'nı araştırıyor. Yeni görüntü, Mars'ın geçmişine ilişkin jeolojik izleri bir kez daha gözler önüne serdi.
Sharp Dağı'ndaki kayalıkların geçmişi 3 milyar yıl öncesine uzanıyor
Curiosity projesinde görev alan NASA Jet İtki Laboratuvarı gezegen bilimcisi Ashwin Vasavada, fotoğraftaki uzaktaki parlak ve sarp zirvelerin, keşif aracının şimdiye kadar incelediği katmanlardan farklı bir kaya yapısına sahip olduğunu belirtti.
NASA uzmanları, söz konusu kayaların geçmişte yaşanan şiddetli volkanik faaliyetlerin ardından krater içerisine rüzgarla taşınan tortuların zaman içinde kayaya dönüşmesiyle oluştuğunu değerlendiriyor.
Rüzgarın binlerce yıl boyunca bu kaya tabakasını aşındırmasıyla yardang adı verilen sırtların ortaya çıktığı belirtiliyor. Sharp Dağı'nın kuzeybatı uzantıları boyunca yaklaşık 16 kilometre boyunca devam eden yardang tabakasının, dağın diğer bölümleriyle benzer şekilde yaklaşık 3 milyar yıl önce oluştuğu düşünülüyor.
Jeologların "uyumsuzluk" olarak adlandırdığı bu yapı, yeni katmanların birikmesinden önce daha eski katmanların aşındığı bir zaman aralığına işaret ediyor.
Curiosity Mars'ta daha yüksek bölgelere çıkıyor
Sharp Dağı'na doğru tırmanışını sürdüren Curiosity'nin yaklaşık bir kilometre yüksekliğe ulaştığı ve bunun Mars'ta şimdiye kadar çıkılan en yüksek seviyeyi temsil ettiği belirtildi.
Dağın farklı katmanları, Mars'ın geçmişteki iklimi ve jeolojik koşulları hakkında önemli bilgiler taşıyor. Bu katmanlar, Kızıl Gezegen'in bugünkü soğuk ve kurak görünümünden önce daha sıcak ve ıslak bir yapıya sahip olduğuna, göller ve akarsular gibi su kaynaklarının bulunduğuna ilişkin ipuçları sunuyor.
Curiosity'nin görevlerinden biri de Mars'ın geçmişte mikrobiyal yaşama elverişli koşullara sahip olup olmadığını araştırmak. Keşif aracının 2027 veya 2028 yıllarında yardang tabakasına ulaşarak bölgedeki jeolojik yapıyı gelişmiş bilimsel araçlarıyla incelemesinin planlandığı aktarıldı.
Mars'ın şafağı Arizona'yı hatırlattı
Ashwin Vasavada, Mars'ta çekilen yeni şafak görüntüsünün kendisine ABD'nin Arizona eyaletindeki Monument Vadisi'ni hatırlattığını söyledi. Fotoğraftaki kayalık yapıların, geniş açık alanların ve sessiz atmosferin Dünya'daki çöl manzaralarını andırdığı belirtildi.
Ancak görüntüdeki turuncu gökyüzü ve mavi tonlara sahip gün doğumu, manzaranın Dünya'ya değil Mars'a ait olduğunu ortaya koyuyor.
NASA'nın Mars'taki bir diğer aktif keşif aracı Perseverance ise kuzey yarımkürede bulunan Jezero Krateri çevresindeki araştırmalarını sürdürüyor.
