Dünyanın önde gelen otomobil üreticileri Volkswagen, Stellantis ve Toyota, Orta Doğu'daki çatışmaların yol açtığı motor yağı tedarik sorununu aşmak için alternatif yağ ve madeni yağ formüllerine yöneldi. İran-ABD geriliminin ilk aylarında mevcut stoklarla süreci yöneten sektörde, ABD ve Avrupa'nın büyük ölçüde bölgeden temin ettiği yüksek kaliteli baz yağ stokları tükenme noktasına geldi.
Tedarik sıkıntısı bakım süreçlerini tehdit ediyor
Üreticiler alternatif madeni yağ tedarikçileri bulsa da sektörde arz halen sıkışık seyrediyor. Olası yeni bir şokun tedarik sorununu daha da büyütebileceği belirtiliyor. Yaşanan bu sıkıntının dünya genelindeki araç sahipleri için rutin yağ değişimlerini daha pahalı ve gecikmeli hale getirmesi bekleniyor. Motorun düzgün çalışması ve arızaların önlenmesi açısından kritik öneme sahip olan yağ değişimleri, bu tedarik krizinden doğrudan etkileniyor.
Baz yağ fiyatları ton başına 4 bin dolara ulaştı
Krizin en somut göstergesi ise fiyat artışlarında görüldü. Grup III baz yağlarının fiyatı, savaş öncesi seviyelere kıyasla yaklaşık üç katına çıkarak Avrupa ve ABD'de ton başına 4 bin dolar civarına yükseldi. Bu durum, bakım maliyetlerini doğrudan yukarı çekiyor.
Otomotiv üreticileri formülleri değiştiriyor
Olası bir krizin önüne geçmek isteyen otomobil üreticileri, alternatif motor yağı tedariklerini güvence altına almak için yoğun bir mesai harcıyor. Ancak sektör yetkililerine göre bu süreç kolay ilerlemiyor; alternatif baz yağlarla üretilen ürünlerin mevcut yağlarla aynı kalite ve performans seviyesini sağlamasının garanti edilmesi ve gerekli onayların alınması zaman alıyor.
Financial Times'a konuşan Avrupa'nın önde gelen bir madeni yağ üreticisinin yöneticisi, piyasadaki durumun sürekli değiştiğini vurgulayarak, otomobil üreticilerinin daha önce alternatif yağları kabul etmeye mesafeli olduğunu, ancak mevcut tedarik sıkıntısının bazı üreticileri teknik özellikler konusunda daha esnek olmaya zorladığını belirtti.
Dev üreticilerden tedarik açıklamaları
Stellantis, yeniden formüle edilmiş yağları değerlendirdiğini ve geçerli sektör standartlarını karşılayan alternatif ürünler temin ettiğini açıkladı. Şirketin önceliğinin, araçların servis ve bakım faaliyetleri üzerindeki olumsuz etkiyi en aza indirmek olduğu bildirildi.
Volkswagen ise baz yağlardaki arz sıkıntısının tek tek üreticilerin doğrudan kontrolü dışında kalan, sektör genelini etkileyen küresel bir durum olduğunu kaydetti. Alman otomotiv devi, şimdilik ihtiyaç duyduğu tedariki güvence altına aldığını ve kalite gerekliliklerini karşılayan ilave tedarik seçeneklerini incelediğini duyurdu.
Japonya merkezli Toyota da tedarik sorunundan etkilendiğini ancak alternatif kaynaklardan gerekli ürünleri temin ettiğini bildirdi.
Japonya'da yağ değişimleri gecikiyor
Krizin etkileri sahada da açıkça görülmeye başlandı. Suzuki Motor'un Japonya'daki bazı bayilerinde müşteriler, haziran ayından bu yana rutin motor yağı değişimleri için uzun gecikmelerle karşılaşıyor. Şirketin Üst Yöneticisi Toshihiro Suzuki, hissedarlara yaptığı açıklamada tedarik zincirinin tamamını gözden geçirdiklerini ve baz yağ tedarikçilerini çeşitlendirdiklerini ifade etti.
Öte yandan, Osaka kentindeki bir taksi şirketi tedarik koşullarının bir miktar iyileştiğini ancak baz yağ fiyatlarının iki katına çıktığını belirtti. Artan maliyetler, tüketicilere yansıyan taksi ücretlerinin artmasına yol açtı.
Otomobil üreticilerinin önemli bir bölümü şimdilik alternatif tedarik kaynaklarını güvence altına alsa da sektördeki arzın her an yeniden sıkışabileceği uyarısı yapılıyor. Sektördeki şirketlerin birleşme ve satın almalarla azalması tedarikçi sayısını daraltırken, Güney Kore gibi alternatif kaynaklardaki üreticilerin de normal ham petrol tedariklerine erişmekte zorlanması krizin çözümünü güçleştiriyor.
