Doğalgaz tüketiminde devlet desteklerinin daha verimli ve adil bir şekilde dağıtılması amacıyla hazırlanan "kademeli tarife" düzenlemesi konut aboneleri için yürürlüğe girdi. Yeni sistemde her ilin iklim koşulları ve geçmiş tüketim verileri dikkate alınarak özel limitler belirlendi. Bu limitlerin altında kalan vatandaşlar mevcut yüksek destekli fiyatlardan yararlanmaya devam ederken, yüksek tüketim yapan kesimler için destek oranı kademeli olarak azaltılacak. Yapılan hesaplamalara göre, konut abonelerinin yaklaşık %12'sinin bu düzenlemeden etkilenmesi bekleniyor. Bu kitle, Türkiye genelindeki konut doğalgaz tüketiminin yaklaşık %36’sını gerçekleştiriyor.
Kademeli tarife mekanizması nasıl çalışacak?
Uygulama, il ve ay bazlı olarak son 5 yılın ortalama tüketim verileri üzerinden kurgulandı. Her il için o aya ait ortalama tüketimin %75 fazlası "tüketim limiti" olarak tanımlanacak. Eğer bir abonenin aylık fiili tüketimi bu limitin altında kalırsa, devlet desteğinin en üst seviyede olduğu tarifeden faturalandırılacak. Ancak limitin aşılması durumunda, tüketimin tamamı için devlet desteğinin daha düşük olduğu (daha yüksek birim fiyatlı) tarife uygulanacak.
Merkezi sistemler ve muafiyet grupları
Merkezi sistemle ısınan binalarda adaleti sağlamak adına toplam tüketim, binadaki hane sayısına bölünecek. Çıkan sonuç ilgili ilin o ayki limitinin üzerindeyse, tüm haneler için düşük destekli tarife geçerli olacak. Sosyal hassasiyetler gözetilerek; şehit yakınları, muharip ve malul gaziler ile ibadethaneler, cemevleri ve Kur'an kursları bu uygulamanın dışında tutularak muafiyet kapsamına alındı.
Aylık değişim ve sosyal destek imkanları
Kademeli tarife statik bir yapı değil, aylık performansa dayalı bir sistemdir. Bir ay limiti aşan bir abone, sonraki ay tasarruf yaparak tüketimini limitin altına düşürürse yeniden yüksek destekli tarifeye dönebilecek. Öte yandan, yüksek tüketim nedeniyle fatura yükü artan ve ödeme güçlüğü çeken vatandaşlar, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’na başvurarak mevcut sosyal doğalgaz yardımlarından faydalanmaya devam edebilecek.
Kapsam dışında kalan sektörler
Yeni düzenleme yalnızca konut abonelerini kapsıyor. Ticarethaneler ve sanayi kuruluşları mevcut fiyatlandırma ve destekleme modelleriyle devam edecek; bu segmentlerde herhangi bir kademeli tarife değişikliği uygulanmayacak.
