Microsoft, Çin'de artan yerli yazılım baskısı ve ABD'nin ihracat kısıtlamalarının etkisiyle ülkedeki faaliyetlerini azaltmaya başladı. Şirket kayıtlarına göre teknoloji devi, son beş yılda Çin'de bulunan en az 15 şubesini ve ortak girişimini kapattı.
Microsoft Çin'den tamamen çıkacak mı?
Reuters'a konuşan kaynaklar, Microsoft'un Çin'de kademeli bir geri çekilme stratejisi izlediğini aktardı. Konuya yakın bir kaynak, şirket yöneticilerinin 2023 yılında Çin pazarından çıkma seçeneğini değerlendirdiğini ancak şu aşamada aktif bir çıkış planının bulunmadığını belirtti.
Şirket verilerine göre Çin, 2024 yılında Microsoft'un küresel gelirlerinin yalnızca yüzde 1,5'ini oluşturdu. Düşük gelir payına karşın ülkedeki faaliyetlerin yüksek jeopolitik risk taşıdığı değerlendiriliyor.
ABD-Çin gerilimi Microsoft'u da etkiledi
Washington ile Pekin arasındaki güven kaybı, Microsoft'un Çin'deki operasyonlarını zorlaştıran önemli faktörlerden biri oldu. Çin yönetimi 2017'den bu yana güvenlik gerekçeleriyle Windows ve Office gibi yabancı yazılımlara alternatif oluşturabilecek yerli ürünlerin kullanımını teşvik ediyor.
ABD'nin ileri teknoloji ürünlerine yönelik ihracat kontrolleri ise Microsoft'un özellikle yapay zeka ve bulut hizmetlerini Çin'de büyütmesini güçleştirdi.
Çinli şirketlere hizmet vermeye devam edecek
Microsoft, faaliyetlerini azaltmasına rağmen Çin pazarından tamamen çekilmek yerine stratejisini değiştirmeyi tercih ediyor. Şirket, ByteDance ve Shein gibi küresel ölçekte faaliyet gösteren Çinli şirketlere Azure bulut altyapısı ve OpenAI modellerine erişim sağlama işini büyütüyor.
Kaynaklara göre küreselleşen Çinli şirketlere hizmet vermek, 2020'lerin ortalarına gelindiğinde Microsoft'un Çin bağlantılı en büyük iş kollarından biri haline geldi.
Microsoft kamu tedarik listelerinde geriledi
Microsoft, 2017 yılında Çin hükümeti için özel olarak geliştirilen Windows 10 Çin Hükümeti Sürümü ürününü tanıtmıştı. Ancak şirket, Çin'in güvenli hizmet kriterlerini karşılamakta zorlandı.
Aralık 2023 ile Mayıs 2026 arasında yayımlanan altı Çin kamu tedarik rehberinin beşinde Microsoft ürünlerine yer verilmedi. Bir rehberde ise Windows 10 kullanımına yönelik ek yönetim şartları getirildi.
Çin-Amerikan Ticaret Odası'nın araştırmasına göre, Çin'i en önemli küresel yatırım önceliği olarak gören ABD'li şirketlerin oranı da 2019'da yüzde 62'den yüzde 52'ye geriledi.
Mühendislerin bir bölümü yurt dışına taşınıyor
Jeopolitik baskılar, Microsoft'un Çin'deki nitelikli çalışanlarını korumasını da zorlaştırıyor. Şirket, yapay zeka ihracat kısıtlamalarının ardından Microsoft Research Asia bünyesindeki yeni laboratuvarlarını Vancouver, Singapur ve Tokyo'da açtı.
Şirket kaynakları, 2024 yılında yaklaşık 1000 üst düzey mühendise ABD ve üç Batı ülkesine transfer teklifinde bulunulduğunu, çalışanların yaklaşık üçte birinin bu teklifi kabul ettiğini aktardı.
Microsoft transfer tekliflerinin yapıldığını doğrularken, çalışan sayısına ilişkin ayrıntı vermedi. Transferi kabul etmeyen çok sayıda kıdemli mühendisin ise Çin'deki üniversitelere ve yerli teknoloji şirketlerine geçtiği belirtildi.
