ABD Başkanı Donald Trump’ın küresel ticaret dengelerini değiştirecek yeni hamlesi olan yüzde 10 oranındaki gümrük vergileri bugün itibarıyla uygulanmaya başlandı. Söz konusu karar, ABD Yüksek Mahkemesi'nin geçtiğimiz yıl yürürlüğe giren gümrük tarifelerini "yetki aşımı" gerekçesiyle iptal etmesinin ardından geldi. Trump yönetimi, mahkeme engelini aşmak için bu kez strateji değiştirerek farklı bir yasal dayanağa sığındı.
150 Günlük Özel Yetki Kullanıldı
Yeni vergi düzenlemesi, 1974 tarihli Ticaret Yasası'nın 122. maddesi kapsamında hayata geçirildi. Bu madde, başkana "uluslararası ödeme dengesizliklerini gidermek" amacıyla Kongre onayı almaksızın 150 gün süreyle ithalat vergisi uygulama yetkisi tanıyor. Trump yönetimi, bu hamlenin Amerikan işçisini, çiftçisini ve yerli üreticisini korumak için kaçınılmaz olduğunu savunuyor.
Ticaret Açığı Büyümeye Devam Ediyor
Hükümetin "dengeleme" argümanına rağmen, güncel veriler ABD'nin ticaret açığının derinleştiğini gösteriyor. Geçtiğimiz hafta açıklanan verilere göre, ülkenin ticaret açığı 2024 yılına oranla yüzde 2,1 artış göstererek yaklaşık 1,2 trilyon dolara ulaştı. Bu tablo, ek vergilerin ekonomik hedeflere ulaşıp ulaşmayacağı konusundaki tartışmaları da beraberinde getiriyor.
Şirketlerden İade Talebi ve Hukuki Süreç
Yüksek Mahkeme'nin önceki vergileri geçersiz sayması, iş dünyasında büyük bir hareketliliğe yol açtı. Küresel taşımacılık devi FedEx, daha önce ödediği vergilerin "tam iadesi" için dava açarken, 900'den fazla ABD'li şirketi temsil eden bir kampanya grubu, hükümete açık mektup göndererek ödenen tutarların "hızlı ve otomatik" şekilde iade edilmesini talep etti. Trump'ın başlangıçta yüzde 15 olarak planladığı ancak şu an yüzde 10 seviyesinde tuttuğu bu yeni tarifelerin, ilerleyen süreçte küresel tedarik zinciri üzerindeki baskıyı artırması bekleniyor.
