Güneş'te meydana gelen patlamaların ardından uzaya savrulan iki plazma bulutunun 9 Ekim Cuma günü Dünya'ya ulaşması bekleniyor. Meteorolog Mikhail Leus, G1-G2 seviyesinde manyetik fırtına yaşanma olasılığının yaklaşık yüzde 80 olduğunu açıkladı.
ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi'nin (NOAA) Uzay Hava Tahmin Merkezi de 9 Ekim için G1 ile G2 seviyelerinde jeomanyetik fırtına beklediğini duyurdu.
Güneş'te M sınıfı patlamalar meydana geldi
Leus'un aktardığı bilgilere göre hafta, Güneş aktivitesindeki belirgin artışla başladı.
Güneş'te M sınıfında birkaç patlama meydana gelirken bunlardan ikisi salı gününün ilk yarısında kaydedildi.
Söz konusu patlamalar sırasında uzaya büyük miktarda Güneş maddesi savruldu. Leus, olayların Dünya yönünde ilerleyen iki görece büyük plazma bulutu oluşturduğunu belirtti.
Bu tür Güneş patlamalarının ardından meydana gelebilen koronal kütle atımları (CME), Dünya'nın manyetik alanıyla etkileşime girdiğinde jeomanyetik fırtınalara yol açabiliyor.
Manyetik fırtına ihtimali yüzde 80
Uluslararası tahmin merkezlerinin mevcut hesaplamalarına göre plazma bulutlarının Dünya'ya ulaşmasıyla birlikte G1 ve G2 seviyelerinde jeomanyetik fırtınalar meydana gelebilir.
Leus, cuma günü manyetik fırtına görülme ihtimalinin yaklaşık yüzde 80 olduğunu söyledi. NOAA'nın tahmininde de 9 Ekim için G1-G2 seviyesinde fırtına bekleniyor.
G1 seviyesi “zayıf”, G2 seviyesi ise “orta şiddette” jeomanyetik fırtına kategorisine karşılık geliyor.
Fırtınanın kesin şiddeti ise Güneş'ten gelen plazmanın Dünya'ya ulaştığı sıradaki hızı, yoğunluğu ve taşıdığı manyetik alanın yönü gibi faktörlere bağlı olacak.
Etki yaklaşık iki gün sürebilir
Tahminlere göre Dünya'nın manyetik alanındaki bozulma yalnızca cuma günüyle sınırlı kalmayacak.
Jeomanyetik hareketliliğin yaklaşık iki gün boyunca sürmesi, ardından kademeli olarak azalması bekleniyor. Avustralya Uzay Hava Tahmin Merkezi de 9-11 Ekim arasında artmış jeomanyetik aktivite öngörüyor.
Leus, Dünya'nın jeomanyetik alanının 11 Ekim Pazar günü yeniden sakin koşullara dönmesinin beklendiğini ifade etti.
Tahminlerde değişiklik yaşanması halinde fırtınanın başlangıç zamanı ve şiddeti de farklılık gösterebilir.
G1 ve G2 manyetik fırtına ne anlama geliyor?
Jeomanyetik fırtınalar, Dünya'nın manyetik alanındaki bozulmanın şiddetine göre G1'den G5'e kadar uzanan bir ölçekle sınıflandırılıyor.
G1, ölçeğin en düşük seviyesindeki fırtınaları ifade ederken G2 orta şiddette jeomanyetik fırtına anlamına geliyor.
Bu seviyelerdeki fırtınalar genellikle büyük çaplı bir tehlike oluşturmuyor ancak bazı uydu sistemlerinde, yüksek frekanslı radyo haberleşmesinde, navigasyon sistemlerinde ve elektrik şebekelerinde sınırlı etkiler görülebiliyor.
Jeomanyetik aktivitenin artması aynı zamanda kutup ışıklarının normalden daha düşük enlemlerde görülme ihtimalini de yükseltebiliyor.
Gözler cuma sabahında
Güneş'ten yola çıkan plazma bulutlarının Dünya'ya yaklaşmasıyla birlikte tahminlerin önümüzdeki saatlerde daha da netleşmesi bekleniyor.
Mevcut projeksiyona göre kritik zaman 9 Ekim Cuma sabahı olacak.
Plazma bulutlarının beklendiği gibi Dünya'nın manyetik alanına ulaşması halinde G1-G2 seviyesinde manyetik fırtına başlayabilecek ve jeomanyetik hareketlilik cumartesi boyunca devam edebilecek.
Pazar günü ise Dünya'nın manyetik alanının yeniden sakin koşullara dönmesi bekleniyor.