Astrofizik ve kuantum fiziği alanında çalışan araştırmacılara göre, evrenin sonu sanılandan çok daha erken bir tarihte gelebilir. Yeni bir kuramsal çalışmada yalnızca kara deliklerin değil, nötron yıldızları ve beyaz cüceler gibi aşırı yoğun gökcisimlerinin de zamanla yok olabileceği öne sürülüyor.
Kara deliklerle sınırlı olmayan bir süreç
Radboud Üniversitesi’nden astrofizikçi Heino Falcke, kuantum fizikçisi Michael Wondrak ve matematikçi Walter van Suijlekom tarafından yürütülen araştırmaya göre, Hawking ışımasına benzer bir mekanizma yalnızca kara deliklerle sınırlı değil.
Klasik modele göre Hawking ışıması, kara deliğin olay ufku yakınında oluşan kuantum parçacık çiftlerinden birinin uzaya kaçmasıyla gerçekleşiyor ve bu süreç kara deliğin çok uzun zaman ölçeklerinde kütle kaybetmesine yol açıyor.
Nötron yıldızları ve beyaz cüceler de “buharlaşabilir”
Yeni hesaplamalar ise güçlü uzay-zaman bükülmesi oluşturan diğer yoğun cisimlerin de benzer şekilde enerji kaybedebileceğini ortaya koyuyor. Araştırmacılar, olay ufku bulunmasa bile beyaz cüceler ve nötron yıldızlarında, parçacık üretimi yoluyla son derece uzun vadeli bir buharlaşma süreci yaşanabileceğini belirtiyor.
Evrenin ömrü ciddi biçimde kısalıyor
Önceki teorik tahminlerde evrenin maksimum ömrü yaklaşık 101100 yıl olarak hesaplanıyordu. Yeni modele göre ise bu süre 1078 yıl seviyesine düşüyor. Bu rakam hâlâ akıl almaz derecede büyük olsa da, önceki hesaplamalara kıyasla önemli ölçüde daha kısa.
Yeni modele göre öngörüler
- Beyaz cüceler, süper kütleli kara delikler ve karanlık madde süperkümeleri yaklaşık 1078 yıl dayanabilir.
- Nötron yıldızları ve yıldız kütleli kara delikler yaklaşık 1067 yıl içinde yok olabilir.
- Kütleçekim alanına sahip her yapı, teorik olarak insanlar dahil, son derece uzun zaman ölçeklerinde parçacıklara ayrılarak yok olmaya uğrayabilir.
Araştırmacılar ayrıca, kara deliklerin bazı kaçan parçacıkları yeniden soğurabildiği için tamamen yok olmalarının diğer cisimlere kıyasla daha uzun sürebileceğini de vurguluyor.
Büyük çöküş değil, sessiz bir son
Bu senaryoya göre evrenin sonu bir büyük çöküş ya da yeni bir büyük patlama ile değil; maddenin giderek seyrelmesi, parçacıklara ayrılması ve radyasyona dönüşmesi ile gerçekleşecek. Nihai aşamada geriye yalnızca düşük enerjili parçacıklar ve ışınım kalacak.
